{"id":2865,"date":"2020-08-17T15:47:43","date_gmt":"2020-08-17T13:47:43","guid":{"rendered":"https:\/\/manzuko.com\/blog\/?p=2865"},"modified":"2025-03-19T14:17:19","modified_gmt":"2025-03-19T13:17:19","slug":"szklo-murano-tajemnica-strzezona-przez-wieki","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/manzuko.com\/blog\/szklo-murano-tajemnica-strzezona-przez-wieki\/","title":{"rendered":"Szk\u0142o Murano – tajemnica strze\u017cona przez wieki"},"content":{"rendered":"

Szk\u0142o Murano jest produktem pochodz\u0105cym z wyspy Murano. Znajduje si\u0119 ona oko\u0142o 30 minut drogi l\u0105dowej i morskiej od Wenecji. Jednak\u017ce to nie pochodzenie szk\u0142a czyni je tak niezwykle cennym. Technologia produkcji szk\u0142a powsta\u0142a tam ponad tysi\u0105c lat temu i jest nieustannie udoskonalana. Wykonanie szk\u0142a Murano wymaga zar\u00f3wno dost\u0119pu do tajemnej wiedzy, ale i precyzji oraz do\u015bwiadczenia rzemie\u015blnika. Nic dziwnego, \u017ce produkty te ciesz\u0105 si\u0119 uznaniem na ca\u0142ym \u015bwiecie.<\/p>\n

Szk\u0142o z Murano na kartach historii<\/h3>\n

Sztuka dmuchania szk\u0142a istnieje od wiek\u00f3w, zast\u0105pi\u0142a ona pierwotnie popularny, prymitywny fusing, gdy\u017c by\u0142a bardziej wydajna. Naukowcy prze\u015bledzili histori\u0119 dmuchania szk\u0142a a\u017c do VIII wieku. Datowanie to by\u0142o znacznie \u0142atwiejsze po odkryciu dokumentu napisanego przez mnicha Domenico, kt\u00f3ry wyja\u015bnia technik\u0119 tworzenia fiolek i butelek z dmuchanego szk\u0142a.<\/p>\n

Podejrzewa si\u0119, \u017ce Europejczycy rozpocz\u0119li handel szk\u0142em w VIII wieku, po odkryciu technik Bliskiego Wschodu. Szk\u0142o dmuchane by\u0142o w\u00f3wczas po\u017c\u0105danym produktem, skutkiem czego nowa sztuka dmuchania szk\u0142a tworzy\u0142a obietnic\u0119 dobrze prosperuj\u0105cego biznesu. Na pocz\u0105tku XIII wieku Murano by\u0142o odr\u0119bnym krajem, kt\u00f3rego przemys\u0142 mia\u0142 w\u0142a\u015bnie rozkwitn\u0105\u0107. W\u0142a\u015bnie do tego ma\u0142ego pa\u0144stwa przeniesiono wi\u0119kszo\u015b\u0107 produkcji szk\u0142a Weneckiego. W tym czasie Wenecja by\u0142a bardzo zaludniona, a wi\u0119kszo\u015b\u0107 budynk\u00f3w zbudowana z drewna. Aby uchroni\u0107 Wenecjan przed potencjalnymi po\u017carami, postanowiono przenie\u015b\u0107 warsztaty szklarskie na Murano. Niekt\u00f3rzy spekuluj\u0105, \u017ce decyzja o wywiezieniu mistrz\u00f3w wytwarzaj\u0105cych szk\u0142o mia\u0142a u\u0142atwi\u0107 utrzymanie sekret\u00f3w produkcyjnych przed ca\u0142ym \u015bwiatem.<\/p>\n

Szk\u0142o Murano rozwija\u0142o si\u0119 na wyspie i pozosta\u0142o na niej przez surowe prawo egzekwowane przez rz\u0105d wenecki. Istniej\u0105 podejrzenia, \u017ce na Murano zatrudniono m\u0119\u017cczyzn, kt\u00f3rzy mieli zar\u00f3wno strzec wysp\u0119 przed najazdami z zewn\u0105trz, jak i zabija\u0107 rzemie\u015blnik\u00f3w pr\u00f3buj\u0105cych uciec. Dmuchanie szk\u0142a by\u0142o wi\u0119c ryzykown\u0105 prac\u0105, wi\u0105\u017c\u0105c\u0105 si\u0119 z niejakim uwi\u0119zieniem na Murano. Ten przymus zdecydowanie wp\u0142yn\u0105\u0142 na rozw\u00f3j technologii i wzrost jako\u015bci szk\u0142a w\u0142oskiego. Dzi\u0119ki temu przemys\u0142 kwit\u0142, a dmuchacze szk\u0142a byli szanowani niemal na r\u00f3wni ze szlacht\u0105.<\/p>\n

Rozw\u00f3j technologii<\/h4>\n

W XV wieku W\u0142ochy sta\u0142y si\u0119 niezwykle znane z powodu odkrycia nowego szk\u0142a. W Murano Angelo Baroviera odkry\u0142 cristallo, czyli szk\u0142o transparentne. Dzi\u015b wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nas m\u00f3wi\u0105c o szkle, ma na my\u015bli wyroby ze szk\u0142a przezroczystego, kt\u00f3re zawdzi\u0119czamy temu rzemie\u015blnikowi z Murano. Co wi\u0119cej, do nowych odkry\u0107 mo\u017cna zaliczy\u0107 lattimo, czyli szk\u0142o bia\u0142e. Te dwa nowe gatunki szk\u0142a znacznie przyczyni\u0142y si\u0119 do rozwoju i wi\u0119kszego rozg\u0142osu dla miasta. Inne popularne techniki imitowa\u0142y drobno sp\u0119kane powierzchnie, czy \u0142uski ryb. Dodatkowo zacz\u0119to produkcj\u0119 kolorowego szk\u0142a transparentnego, a tak\u017ce szk\u0142a warstwowego.<\/p>\n

\"Naczynia<\/p>\n

Koniec tajemnicy szk\u0142a z Murano<\/h4>\n

Wraz z rozwojem nowych o\u015brodk\u00f3w handlu takich jak Francja, upadek przemys\u0142u szklarskiego we W\u0142oszech by\u0142 nieunikniony. Odkrywano nowe \u015bcie\u017cki handlowe, co ostatecznie doprowadzi\u0142o do ujawnienia sekret\u00f3w szklarskich chronionych przez wieki. Gdy ca\u0142y \u015bwiat zyska\u0142 dost\u0119p do technik w\u0142oskich mistrz\u00f3w, zacz\u0119to je udoskonala\u0107 i tworzy\u0107 nowe style. Spowodowa\u0142o to upadek niegdy\u015b doskona\u0142ego przemys\u0142u Weneckiego, gdy\u017c po\u017c\u0105dane by\u0142y grubsze i odwa\u017cniejsze formy od tradycyjnych wyrob\u00f3w z Murano. Ostatecznie w 1797 roku wojska napoleo\u0144skie wtargn\u0119\u0142y do Wenecji, co oznacza\u0142o koniec dla hut szk\u0142a z Murano.<\/p>\n

Odrodzenie w\u0142oskiej tradycji<\/h4>\n

Szk\u0142o Murano by\u0142oby prawdopodobnie zapomniane, gdyby nie Vincenzo Zanetti. W 1860 roku otworzy\u0142 on Muzeum szk\u0142a Murano, gdzie przywr\u00f3ci\u0142 utracone style i techniki dawnych mistrz\u00f3w. Dodatkowo Antonio Salviati otworzy\u0142 firm\u0119, w celu przywr\u00f3cenia \u015bwietno\u015bci danym sposobom tworzenia szk\u0142a. Sze\u015b\u0107 lat p\u00f3\u017aniej Wenecja sta\u0142a si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 W\u0142och, a przemys\u0142 zacz\u0105\u0142 si\u0119 o\u017cywia\u0107.<\/p>\n

Dzi\u015b szk\u0142o Murano jest cenione na ca\u0142ym \u015bwiecie, nie tylko za swoj\u0105 jako\u015b\u0107, ale i za walory historyczne i tradycyjne. Ogl\u0105danie rzemie\u015blnik\u00f3w w pracy jest doskona\u0142\u0105 atrakcj\u0105 dla tysi\u0119cy turyst\u00f3w odwiedzaj\u0105cych Wenecj\u0119, a wykonywane przez nich przedmioty to \u015bwietne pami\u0105tki. Mo\u017cna dostrzec ironi\u0119 w tym, \u017ce szk\u0142o, kt\u00f3rego tajemnicy tak d\u0142ugo strze\u017cono, dzi\u015b zawdzi\u0119cza swoj\u0105 popularno\u015b\u0107 temu, \u017ce publicznie pokazuje si\u0119 sekrety jego wytwarzania.<\/p>\n

\"Ozdobne<\/p>\n

Jak powstaje szk\u0142o z Murano?<\/h3>\n

Szk\u0142o powstaje z krzemionki, sody, wapna i potasu. Stapia si\u0119 je razem w specjalnym piecu, w temperaturze 1500 \u2103 a\u017c do osi\u0105gni\u0119cia stanu ciek\u0142ego. Do szklanej mieszaniny dodaje si\u0119 r\u00f3\u017cne minera\u0142y, aby nada\u0107 szk\u0142u \u017cywe kolory. Przyk\u0142adowo cynk dodaje si\u0119 dla uzyskania bia\u0142ego szk\u0142a, kobalt dla niebieskiego, mangan da nam szk\u0142o fioletowe, a z\u0142oto – czerwone. Do ciek\u0142ego szk\u0142a cz\u0119sto dodawane s\u0105 p\u0142atki z\u0142ota lub srebra, kt\u00f3re niew\u0105tpliwie kojarz\u0105 si\u0119 ze szk\u0142em weneckim.<\/p>\n

Proces dmuchania szk\u0142a rozpoczyna si\u0119, gdy rzemie\u015blnik podnosi stopion\u0105 kropl\u0119 szk\u0142a na ko\u0144cu dmuchawki. Nast\u0119pnie dmucha przez ustnik, przekr\u0119caj\u0105c dmuchawk\u0105, otrzymane kszta\u0142ty formuje poprzez wyginanie, ci\u0119cie, czy toczenie niezwykle gor\u0105cego szk\u0142a. Mistrz szklarski u\u017cywa jedynie podstawowych narz\u0119dzi do kszta\u0142towania, polerowania i doskonalenia swojego wyrobu. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 narz\u0119dzi pochodzi ze \u015bredniowiecza i wbrew pozorom nie zmieni\u0142y si\u0119 one zbyt wiele na przestrzeni wiek\u00f3w.<\/p>\n

Inn\u0105 technik\u0105 produkcji szk\u0142a jest obr\u00f3bka lampowa, czyli tak zwany lampworking. Zamiast podgrzewa\u0107 mieszanin\u0119 w piecu i wydmuchiwa\u0107 kszta\u0142t, niekt\u00f3rzy producenci topi\u0105 szk\u0142o za pomoc\u0105 r\u0119cznego palnika. Umo\u017cliwia to wi\u0119ksz\u0105 kontrol\u0119 i tworzenie niezwykle precyzyjnych dzie\u0142. Sprawdza si\u0119 te\u017c doskonale jako technika tworzenia koralik\u00f3w szklanych<\/a>, z uwagi na ich niewielkie rozmiary.<\/p>\n

Czym r\u00f3\u017cni si\u0119 szk\u0142o z Murano od szk\u0142a weneckiego?<\/h3>\n

Szk\u0142o z Murano w ca\u0142o\u015bci produkowane jest r\u0119cznie przez mistrz\u00f3w swojej sztuki. Co wi\u0119cej, jak sama nazwa wskazuje, szk\u0142o z Murano musi pochodzi\u0107 z wyspy Murano. Jest ono zwykle dro\u017csze i specjalnie oznaczone. Szk\u0142o weneckie odnosi si\u0119 do szk\u0142a artystycznego i okre\u015bla technik\u0119 wykonania produktu, a nie jego pochodzenia. Obecnie termin szk\u0142o weneckie odnosi si\u0119 do wszystkich wyrob\u00f3w szklanych, powsta\u0142ych w wyniku charakterystycznego \u0142\u0105czenia szk\u0142a kolorowego. Niezale\u017cnie, czy powsta\u0142o ono we W\u0142oszech, czy na Filipinach. Wa\u017cn\u0105 charakterystyk\u0105 szk\u0142a z Murano jest brak zanieczyszcze\u0144 i doskona\u0142a przejrzysto\u015b\u0107, co znacznie wp\u0142ywa na cen\u0119 produkt\u00f3w.<\/p>\n

\"Zawieszki17<\/p>\n

Jak rozpozna\u0107 autentyczno\u015b\u0107 szk\u0142a z Murano?<\/h3>\n

Okre\u015blaj\u0105c autentyczno\u015b\u0107 przedmiotu, zawsze powinni\u015bmy go dobrze obejrze\u0107. Z produktami wykonywanymi r\u0119cznie jest niemal jak z dzie\u0142ami natury, nigdy nie ma dw\u00f3ch identycznych okaz\u00f3w.Je\u017celi stoisz w sklepie i widzisz 10 identycznych przedmiot\u00f3w, to prawdopodobnie nie wykonano ich w warsztatach mistrz\u00f3w z Murano. Kolory szk\u0142a z Murano s\u0105 jasne i bogate, a przedmioty wydaj\u0105 si\u0119 \u015bwieci\u0107 od \u015brodka. Co wi\u0119cej, szk\u0142o z Murano nigdy nie jest malowane, je\u017celi widzisz \u015blady farby, to na pewno patrzysz na falsyfikat.<\/p>\n

Ogl\u0105daj\u0105c przedmiot, powinni\u015bmy znale\u017a\u0107 znak identyfikuj\u0105cy konkretn\u0105 firm\u0119 z Murano. Oznaczenia te mog\u0105 by\u0107 grawerowane lub naklejone na przedmiot. Brak etykiety identyfikuj\u0105cej nie oznacza, \u017ce przedmiot nie jest oryginalny, jednak\u017ce powinien budzi\u0107 Twoj\u0105 w\u0105tpliwo\u015b\u0107. W takim przypadku popro\u015b sprzedawc\u0119 o certyfikat autentyczno\u015bci potwierdzaj\u0105cy pochodzenie i proces wykonania produktu. Niemal zawsze certyfikat jest w j\u0119zyku w\u0142oskim i do\u0142\u0105czona jest do niego broszura informuj\u0105ca o historii Murano.<\/p>\n

Wa\u017cne jest te\u017c czytanie opis\u00f3w produkt\u00f3w. Mistrzowie z Murano wykorzystuj\u0105 24 karatowe z\u0142oto lub wysokiej pr\u00f3by srebro, a opis produktu powinien zawiera\u0107 tak\u0105 informacj\u0119. Dodatkowo zwracaj uwag\u0119 na niuanse, jest znaczna r\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy jako\u015bci\u0105 produktu z Murano a produktem w stylu Murano.<\/p>\n

Zwr\u00f3\u0107 uwag\u0119 na pozosta\u0142e aspekty sklepu i transakcji. Cz\u0119sto drobiazgi takie jak rodzaj opakowania, czy inne produkty w sklepiku mog\u0105 pom\u00f3c zidentyfikowa\u0107 oszusta. Je\u017celi w\u015br\u00f3d produkt\u00f3w widzisz przedmioty kt\u00f3re od razu budz\u0105 w\u0105tpliwo\u015b\u0107, a opakowanie wydaje si\u0119 tanie to kolejne znaki, \u017ce warto dobrze przemy\u015ble\u0107 sw\u00f3j zakup.<\/p>\n

Kontynuuj przygod\u0119 w \u015bwiecie bi\u017cuterii z manzuko.com<\/h4>\n