{"id":4999,"date":"2022-05-07T23:19:34","date_gmt":"2022-05-07T21:19:34","guid":{"rendered":"https:\/\/manzuko.com\/blog\/?p=4999"},"modified":"2026-03-31T13:37:08","modified_gmt":"2026-03-31T11:37:08","slug":"magnetyt-pospolity-lecz-niezwykly","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/manzuko.com\/blog\/magnetyt-pospolity-lecz-niezwykly\/","title":{"rendered":"Magnetyt \u2014 pospolity, lecz niezwyk\u0142y"},"content":{"rendered":"

Magnetyt to do\u015b\u0107 pospolity minera\u0142, kt\u00f3ry niekiedy bywa nazywany magnetycznym hematytem. Co ciekawe, minera\u0142 ten zaliczamy do grupy spineli. Magnetyty znane s\u0105 nam od wiek\u00f3w, wyst\u0119puj\u0105 w wielu miejscach na Ziemi, w Polsce mo\u017cesz je znale\u017a\u0107 na Suwalszczy\u017anie i Dolnym \u015al\u0105sku. Maj\u0105 szereg zastosowa\u0144 w przemy\u015ble, ale tak\u017ce wykorzystywane s\u0105 w tworzeniu bi\u017cuterii.\u00a0<\/span><\/p>\n

Magnetyt w historii\u00a0<\/span><\/h3>\n

Magnetyt niegdy\u015b nazywano lodestone. Swoj\u0105 obecn\u0105 nazw\u0119 zawdzi\u0119cza Wilhelmowi von Haidingerowi, kt\u00f3ry w 1845 przemianowa\u0142 lodestone na magnetyt, co by\u0142o bli\u017csze pierwotnej nazwie kamienia nadanej przez staro\u017cytnych Grek\u00f3w. Poniewa\u017c minera\u0142 ten zosta\u0142 odkryty na ziemiach Magnet\u00f3w w Tesalii, okrzykni\u0119to go magnesem. Wkr\u00f3tce staro\u017cytni naukowcy odkryli, \u017ce namagnesowany magnetyt mo\u017ce przyci\u0105ga\u0107 kawa\u0142ki \u017celaza. Prawdopodobnie ta w\u0142a\u015bciwo\u015b\u0107 sprawi\u0142a, \u017ce nazywano go kamieniem Herkulesa.\u00a0<\/span><\/p>\n

W Staro\u017cytno\u015bci magnetyt silnie \u0142\u0105czono z magi\u0105, jednak\u017ce w \u015aredniowieczu zacz\u0119to go postrzega\u0107 jako dar od samego Boga. Ten cudowny kamie\u0144 mia\u0142 leczy\u0107 b\u00f3l, rw\u0119 kulszow\u0105, podagr\u0119 i wiele innych schorze\u0144. Aby zmniejszy\u0107 cierpienia chorego, wystarczy\u0142o po\u0142o\u017cy\u0107 kamie\u0144 na chorym miejscu i b\u00f3l wystraszywszy si\u0119 wielkiej mocy magnetytu, mia\u0142 po prostu ust\u0105pi\u0107.\u00a0<\/span><\/p>\n

Prawdopodobnie najciekawsz\u0105 historyczn\u0105 anegdot\u0105 dotycz\u0105c\u0105 magnetytu jest jego zdolno\u015b\u0107 do sprawdzenia wierno\u015bci swojej partnerki. M\u0119\u017cczyzna umieszcza\u0142 pod prze\u015bcierad\u0142em ukochanej kryszta\u0142 magnetytu. Gdy kobieta zasn\u0119\u0142a, nale\u017ca\u0142o zanuci\u0107 jej ulubion\u0105 piosenk\u0119 i czeka\u0107 na efekty. Je\u017celi kobieta smacznie spa\u0142a, albo lepiej, wyci\u0105ga\u0142a r\u0119ce w kierunku partnera, \u015bwiadczy\u0142o to o jej niewinno\u015bci. Natomiast je\u017celi jakie\u015b tajemne si\u0142y wyrzuci\u0142y j\u0105 z \u0142\u00f3\u017cka na pod\u0142og\u0119, by\u0142 to dow\u00f3d zdrady. Warto zaznaczy\u0107, \u017ce legenda ta, nie wspomina nic o badaniu wierno\u015bci owych partner\u00f3w.\u00a0<\/span><\/p>\n

W\u0142a\u015bciwo\u015bci magnetytu\u00a0<\/span><\/h3>\n

Magnetyt to minera\u0142 i jedna z g\u0142\u00f3wnych rud \u017celaza na \u015bwiecie. To jeden z najsilniejszych magnetyk\u00f3w wyst\u0119puj\u0105cych naturalnie na naszej planecie. Wygl\u0105dem przypomina czarny lub br\u0105zowoczarny kamie\u0144, o g\u0142\u0119bokim, metalicznym po\u0142ysku. Jego twardo\u015b\u0107 w skali Mohsa wynosi 5,5 – 6,6 co oznacza, \u017ce jest do\u015b\u0107 twardym i trwa\u0142ym surowcem. Jego struktura jest kompletnie nieprzejrzysta.\u00a0<\/span><\/p>\n

W zwi\u0105zku z du\u017c\u0105 zawarto\u015bci\u0105 \u017celaza, magnetyt po kontakcie z wod\u0105 mo\u017ce ulega\u0107 rdzewieniu. Co ciekawe, nie dzieje si\u0119, to gdy jest jedn\u0105 ze sk\u0142adowych czarnego piasku. Pla\u017ce z czarnym piaskiem znane s\u0105 z HongKongu, wybrze\u017cy Kalifornii z Nowej Zelandii. Ich kolor pochodzi on masy ma\u0142ych cz\u0105steczek magnetytu.<\/span><\/p>\n

Magnetyt w mistycyzmie<\/span><\/h3>\n

Wiele wierze\u0144 dotycz\u0105cych magicznych mo\u017cliwo\u015bci magnetytu przetrwa\u0142o do dzi\u015b. \u015awiadczy o tym nies\u0142abn\u0105cy popyt na \u201ecudowne\u201d bransoletki z magnetyt\u00f3w, kt\u00f3re maj\u0105 stanowi\u0107 panaceum. Co wi\u0119cej, noszenie magnetyt\u00f3w ma wed\u0142ug mistyk\u00f3w u\u0142atwia\u0107 uziemienie i \u0142\u0105czenie si\u0119 ze \u015bwiatem fizycznym.<\/span><\/p>\n

Mo\u017cna spotka\u0107 si\u0119 z przekonaniami, \u017ce noszenie magnetyt\u00f3w wzmacnia odwag\u0119 i si\u0142\u0119 ducha. To ostatnie przekonanie pochodzi prawdopodobnie z czas\u00f3w panowania Aleksandra Macedo\u0144skiego. Ten wybitny strateg zwyk\u0142 rozdawa\u0107 kawa\u0142ki magnetyt\u00f3w swoim \u017co\u0142nierzom przed bitwami, aby doda\u0107 im si\u0142 i ochroni\u0107 przed z\u0142em.\u00a0<\/span><\/p>\n

\"Obrobione<\/p>\n

Zastosowania magnetytu\u00a0<\/span><\/h3>\n

Magnetyt, ze wzgl\u0119du na wysok\u0105 zawarto\u015b\u0107 \u017celaza, jest jego g\u0142\u00f3wnym \u017ar\u00f3d\u0142em. W wielkich piecach jest redukowany do \u017celiwa i przetwarzany na stal. Co wi\u0119cej, minera\u0142 ten s\u0142u\u017cy\u0142 do nagrywania d\u017awi\u0119ku. Magnetyt wykorzystywano w produkcji magnetofon\u00f3w do 1946 roku, wtedy magnetyt zast\u0105piono innym zwi\u0105zkiem \u017celaza.\u00a0<\/span><\/p>\n

Minera\u0142 ten znalaz\u0142 tak\u017ce zastosowanie w katalizatorach. Jednak\u017ce najpowszechniej wykorzystywane s\u0105 prawdopodobnie nanocz\u0105stki magnetytu. Jednym z ich zastosowa\u0144 jest oczyszczanie wody nie tylko z bakterii, glon\u00f3w i osadu, ale tak\u017ce z czynnik\u00f3w radioaktywnych i rakotw\u00f3rczych. Nanocz\u0105stki magnetytu s\u0105 u\u017cywane jako systemy celowego dostarczania lek\u00f3w, co wykorzystujemy w badaniach z u\u017cyciem rezonansu magnetycznego i w leczeniu raka.\u00a0<\/span><\/p>\n

Magnetyt w naturze\u00a0<\/span><\/h4>\n

Ten pospolity, cho\u0107 niezwyk\u0142y minera\u0142 do\u015b\u0107 powszechnie wyst\u0119puje w organizmach \u017cywych. To w\u0142a\u015bnie kryszta\u0142y magnetytu znajduj\u0105ce si\u0119 w dziobach niekt\u00f3rych gatunk\u00f3w ptak\u00f3w umo\u017cliwiaj\u0105 im wielkie w\u0119dr\u00f3wki. Dzi\u0119ki magnetytom maj\u0105 zdolno\u015b\u0107 wyczuwania kierunku i wielko\u015bci otaczaj\u0105cego je pola magnetycznego, co dzia\u0142a jak swoisty system nawigacyjny.\u00a0<\/span><\/p>\n

Ciekawe jest tak\u017ce to, \u017ce my sami produkujemy magnetyt w naszych m\u00f3zgach. Jego rola w naszych organizmach wci\u0105\u017c pozostaje zagadk\u0105. Niekt\u00f3rzy eksperci uwa\u017caj\u0105, \u017ce jego nadmiar mo\u017ce odpowiada\u0107 za rozw\u00f3j choroby Alzheimera. Z kolei inni naukowcy twierdz\u0105, \u017ce ludzie tak\u017ce mogliby odczuwa\u0107 pole magnetyczne naszej planety i wykorzystywa\u0107 je do nawigowania.\u00a0<\/span><\/p>\n

Bi\u017cuteria z magnetytem\u00a0<\/span><\/h3>\n

W bi\u017cuterii najcz\u0119\u015bciej si\u0119ga si\u0119 po magnetyty z wtr\u0105ceniami pirytowymi<\/a>. Kamienie te przypominaj\u0105 nam nieco struktur\u0119 staro\u017cytnych artefakt\u00f3w archeologicznych. Maj\u0105 interesuj\u0105c\u0105 budow\u0119 i wygl\u0105d. Nadaj\u0105 si\u0119 do produkcji dodatk\u00f3w dla kobiet i dla m\u0119\u017cczyzn.<\/span><\/p>\n

Magnetyt w bi\u017cuterii nie jest bardzo popularny, mimo przyzwoitej twardo\u015bci i intryguj\u0105cego, metalicznego po\u0142ysku oraz bardzo przyst\u0119pnej ceny. Prawdopodobnie wynika to z du\u017cej zawarto\u015bci \u017celaza w minerale, co powoduje, \u017ce dodatki wykonane z magnetytu mog\u0105 z \u0142atwo\u015bci\u0105 rdzewie\u0107. Dlatego te\u017c, je\u017celi chcesz stworzy\u0107 bi\u017cuteri\u0119 z magnetytu, polecam skusi\u0107 si\u0119 na kolczyki lub wisiorek.<\/span><\/p>\n

Magnetyt doskonale \u0142\u0105czy si\u0119 z p\u00f3\u0142fabrykatami w kolorze antycznego br\u0105zu i stali. Co wi\u0119cej, \u015bwietnie komponuje si\u0119 z innymi kamieniami ozdobnymi, law\u0105 wulkaniczn\u0105 i stalow\u0105 link\u0105. Co ciekawe, barwiony magnetyt mo\u017ce przypomina\u0107 wygl\u0105dem turkus. Jednak\u017ce barwi si\u0119 go na odcienie czerwieni, limonki i niebieskiego, a jego liczne wtr\u0105cenia tworz\u0105 intryguj\u0105ce wzory na powierzchni p\u00f3\u0142fabrykat\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Unikaj\u0105c kontaktu z wod\u0105 i \u015brodowiskiem o du\u017cej wilgotno\u015bci, zapewnisz swoim akcesoriom estetyczny wygl\u0105d na d\u0142u\u017cej. Je\u017celi zamoczysz sw\u00f3j kamie\u0144, postaraj si\u0119 go od razu dobrze wysuszy\u0107. Pami\u0119taj, \u017ce rozpuszczalniki do usuwania rdzy \u0142atwo mog\u0105 przywr\u00f3ci\u0107 pierwotny wygl\u0105d magnetytowym dodatkom.<\/span><\/p>\n

Zaciekawi\u0142 Ci\u0119 ten post? Nie przerywaj swojej lektury!<\/span><\/h4>\n