Styl secesyjny, czy art noveau? 馃尭

Styl secesyjny, czy art noveau? 馃尭

Styl secesyjny sw膮 nazw臋 zawdzi臋cza 艂aci艅skiemu s艂owu secessio, kt贸re oznacza odej艣cie. Nurt ten obejmuje sztuk臋 europejsk膮 prze艂omu XIX i XX wieku. Zaliczamy go do grupy modernizmu. Istot膮 stylu secesyjnego by艂o pod膮偶anie w kierunku stylowej jedno艣ci sztuki poprzez 艂膮czenie r贸偶nych dziedzin. Art nouveau to w istocie inna, francuska nazwa dok艂adnie tej samej epoki w sztuce. Co ciekawe, w Anglii secesj臋 okre艣la si臋 jako Arts and Crafts Movement, czyli ruch sztuki i rzemios艂a.

Styl secesyjny i jego cechy charakterystyczne

Jedn膮 z podstawowych cech secesji jest gi臋tka i p艂ynna linia. Uzupe艂niona jest ona bogatymi zdobieniami, szczeg贸lnie kojarz膮cymi si臋 z faun膮 i flor膮. Inspiracj臋 czerpano z otaczaj膮cego 艣wiata. Natchnienie wzbudza艂y zwierz臋ta i ro艣liny, zar贸wno egzotyczne, jak i te 偶yj膮ce w naszych ogrodach. Jednak偶e motywy natury to nie jedyny rodzaj zdobienia w stylu secesyjnym.

R贸偶norodno艣膰 art nouveau obejmowa艂a wzory geometryczne, abstrakcyjne i strukturalne. Widzimy tu zdecydowane odci臋cie si臋 od wp艂yw贸w staro偶ytnych, szczeg贸lnie w architekturze. Innym, nowym 艣rodkiem wyrazu by艂o porzucenie perspektywy, czy wykorzystania 艣wiat艂ocienia na korzy艣膰 p艂askich plam. Takie podej艣cie by艂o prawdopodobnie wynikiem wp艂yw贸w sztuki japo艅skiej. Najcz臋艣ciej wykorzystywane kolory by艂y jasne i pastelowe.

Omawiaj膮c styl secesyjny jako nurt w szeroko poj臋tej sztuce, mo偶na by z pewno艣ci膮 napisa膰 doktorat. W r贸偶nych miejscach na Ziemi powsta艂y o艣rodki skupiaj膮ce artyst贸w. Ka偶dy z nich rozwija艂 si臋 niezale偶nie, skutkiem czego ka偶dy jest nieco odmienny. Wi臋kszo艣膰 z nich wpisywa艂a si臋 w og贸lne cechy charakterystyczne nurtu. Zastanawiaj膮ce jest podobie艅stwo secesji do art deco, warto wi臋c zada膰 pytanie, dlaczego to odmienne style.

Zdobienie sufitowe w stylu secesyjnym

Czym r贸偶ni艂 si臋 styl secesyjny od art deco?

Styl secesyjny to bezpo艣redni poprzednik art Deco. Oba pojawi艂y si臋 jako reakcja na najwa偶niejsze wydarzenia 艣wiatowe. Secesja powsta艂a jako odpowied藕 na industrializacj臋 艣wiata, a art deco w reakcji na I wojn臋 艣wiatow膮. Co ciekawe, ka偶dy z tych nurt贸w artystycznych trwa艂 do nadej艣cia wojny 艣wiatowej. Jedn膮 z najwa偶niejszych r贸偶nic mi臋dzy tymi stylami jest wspomniana wy偶ej prosta. Secesja kocha艂a mi臋kkie, p艂ynne kreski, podczas gdy w art deco cz臋艣ciej obecne s膮 ostre linie i kraw臋dzie.

G艂臋boko inspirowany natur膮 styl secesyjny by艂 cz臋sto asymetryczny. Cz臋sto pojawia艂y si臋 prace, w kt贸rych bardziej liczy艂o si臋 wierne oddanie natury, ni偶 doskona艂a symetria. Przeciwnie dzia艂o si臋 a art deco, w kt贸rym przede wszystkim liczy艂a si臋 geometria i doskona艂e formy. Co wi臋cej, stonowane, naturalne kolory art nouveau zosta艂y w kolejnym stylu zast膮pione odwa偶nymi, wyrazistymi barwami. Delikatno艣膰 secesyjna przesz艂a w graficzne i odwa偶ne wzornictwo art deco.

Malunki na艣cienne w stylu secesyjnym

Techniki i surowce wykorzystywane w secesyjnej bi偶uterii

Najwi臋kszym powodzeniem cieszy艂y si臋 metale. W艣r贸d nich kr贸lowa艂o z艂oto, platyna i srebro. Wykorzystywane by艂y w spos贸b daj膮cy z艂udzenie, i偶 ca艂e dzie艂o zosta艂o stworzone z u偶yciem jednej, nieprzerwanej wizji. Wzmo偶ona fascynacja kszta艂tami natury da艂a przyzwolenie na zerwanie z konwencj膮 twardych i prostych linii. Brak obaw przed asymetri膮, p艂aszczyznowo艣ci膮, czy linearyzmem z pewno艣ci膮 przyczyni艂y si臋 do naturalnego wygl膮du dzie艂 secesyjnych.

Ulubione materia艂y tw贸rc贸w secesyjnych

W艣r贸d najdro偶szych okaz贸w wci膮偶 ogl膮da膰 b臋dziemy kosztowne kamienie szlachetne i drogie metale. Jednak偶e w powszechnym u偶yciu coraz cz臋艣ciej si臋gano po mniej cenne, lecz r贸wnie pi臋kne klejnoty. Cz臋sto spotykany sta艂 si臋 kamie艅 ksi臋偶ycowy, kt贸ry i dzi艣 cieszy si臋 niema艂膮 popularno艣ci膮. Ogromnie popularna by艂a emalia, kt贸r膮 nak艂adano w nowych, trudnych technikach. Co wi臋cej, ch臋tnie si臋gano po mas臋 per艂ow膮 i szk艂o! Te ta艅sze materia艂y pozwala艂y na swobodniejsz膮, bardziej eksperymentaln膮 prac臋 artyst贸w.

Techniki emaliowania
Plique-脿-Jour

Art nouveau zas艂yn臋艂o z umiej臋tnej obr贸bki powierzchni. Poza opanowan膮 do perfekcji technik膮 odlewania i rze藕bienia w z艂ocie by艂o emaliowanie. Konkretniej technika nazywana Plique-脿-Jour, znana jako emaliowanie bez grzbietu. Oznacza to, 偶e tylna cz臋艣膰 emalii przepuszcza 艣wiat艂o. Dzi臋ki temu zabiegowi projekty mia艂y tr贸jwymiarow膮 jako艣膰 dodaj膮c膮 lekko艣ci i wra偶enia p贸艂przezroczysto艣ci. Technika ta by艂a niezwykle trudna i czasoch艂onna. W przypadku rzemie艣lnik贸w o najwy偶szych standardach nawet niewidoczne cz臋艣ci by艂y pi臋knie zdobione. Co wi臋cej, troska o ka偶dy szczeg贸艂 sprawia艂a, 偶e nawet du偶e elementy doskonale przylega艂y do cia艂a.

Basse-Taille聽

Drug膮 popularn膮 technik膮 emaliowania by艂a basse-taille. W metodzie tej artysta tworzy艂 p艂askorze藕b臋 w metalu (zazwyczaj srebrze) poprzez grawerowanie i 偶艂obienie. Na metal nak艂adano p贸艂przezroczyste szkliwo, dzi臋ki czemu 艣wiat艂o wpada艂o i odbija艂o si臋 od metalowej tafli. Technika ta pierwotnie powsta艂a w staro偶ytnym Rzymie i by艂a powszechnie znana do ko艅ca 艣redniowiecza. P贸藕niej znikn臋艂a ze sztuki zdobniczej na kilka stuleci, by odnowi膰 si臋 na nowo w XVII wieku. T臋 metod臋 emaliowania ch臋tnie 艂膮czono z Plique-脿-Jour, dzi臋ki czemu uzyskiwano projekty, kt贸re odbija艂y 艣wiat艂o w magiczny spos贸b.

Guilloche

To jedna z najtrudniejszych technik emaliowania. Metoda ta opiera si臋 na r臋cznym grawerowaniu regularnego, powtarzalnego wzoru na powierzchni metalu. Wygrawerowan膮 p艂ytk臋 pokrywa si臋 emali膮 i wypala w piecu. Technika ta jest niezwykle czasoch艂onna, wymaga ogromnej precyzji i delikatno艣ci.

Bi偶uteria w stylu secesyjnym

Najwa偶niejsi tw贸rcy bi偶uterii w stylu secesyjnym

Rene Lalique

W艣r贸d najwa偶niejszych tw贸rc贸w bi偶uterii w secesji na pierwszym miejscu znajduje si臋 Rene Lalique. Ca艂kiem niedawno opisywa艂am histori臋 zar贸wno tego rzemie艣lnika, jak i jego marki. Przypominaj膮c nieco ten artyku艂, chc臋 tutaj zaznaczy膰, jak istotnym dla art nouveau artyst膮 by艂 Rene Lalique. Jego dzie艂a niemal uciele艣nia艂y czyst膮 istot臋 nurtu. Jednym z jego niezaprzeczalnych osi膮gni臋膰 by艂o opracowanie nowych kolor贸w szk艂a. Te stonowane barwy zmienia艂y kolor w zale偶no艣ci od padaj膮cego na nie 艣wiat艂a. Co wi臋cej, jego hybrydowe prace wykorzystywa艂y nie tylko kultowe szk艂o i materia艂y szlachetne, ale te偶 mas臋 per艂ow膮, bursztyn, skorupy i rogi zwierz膮t oraz pospolite metale. Dzi臋ki odwa偶nemu i rewolucyjnemu podej艣ciu do swojego rzemios艂a firma Rene odnios艂a sukces na skal臋 艣wiatow膮.

Georges Fouquet

Ten jubiler zyska艂 wielk膮 popularno艣膰 dzi臋ki wsp贸艂pracy z 贸wcze艣nie nieznanym Alfonsem Much膮. Co ciekawe ten znany z grafik artysta nie tylko przysta艂 na propozycj臋 stworzenia bi偶uterii, ale te偶 zaprojektowa艂 wn臋trze i elewacj臋 butiku jubilerskiego Fouquet. Sta艂o si臋 to swoist膮 wizyt贸wk膮 tego偶 sklepiku. Georges by艂 zachwycony art nouveau.

Jednym z najbardziej znanych projekt贸w wyprodukowanych w jego zak艂adzie by艂a bransoletka Medea. Zaprojektowana przez Much臋, zam贸wiona przez Sar臋 Bernhardt i wykonana przez Fouqueta bi偶uteria do dzi艣 robi ogromne wra偶enie. Z艂oty w膮偶 owija si臋 wok贸艂 nadgarstka, d艂oni i ramienia. Jego g艂owa ozdobiona zosta艂a opalami, rubinami i diamentami. Co wi臋cej, dyskretny system zawias贸w zapewnia艂 kompletn膮 mobilno艣膰 d艂oni! Do dzi艣 jest to najdro偶szy na 艣wiecie egzemplarz bi偶uterii secesyjnej.

Wsp贸lnie Fouquet i Mucha na nowo zdefiniowali szlachetno艣膰 bi偶uterii. Uwa偶ali, 偶e pi臋kno dodatk贸w le偶y w ich koncepcji i wykonaniu, a nie w warto艣ci kamieni. Dlatego te偶 cz臋sto spotkamy projekty, w kt贸rych szlachetne i ta艅sze materia艂y 艂膮cz膮 si臋 w kohezyjn膮 ca艂o艣膰. Wi臋kszo艣膰 ich projekt贸w jest niezwykle delikatna, kobieca i romantyczna.

Henri Vever

Jubiler ten pocz膮tkowo tworzy艂 bi偶uteri臋 renesansow膮, jednak偶e wraz ze zmian膮 gustu, zmieni艂 styl swoich prac. Do dzi艣 uwa偶any jest za jednego z najwybitniejszych zdobnik贸w ubieg艂ego wieku. Zdecydowanie mniej 艣mia艂o si臋ga艂 po nowe materia艂y takie jak ko艣膰 s艂oniowa, rogi zwierz膮t, czy nowe kamienie ozdobne. Mia艂 nostalgiczne preferencje do kamieni szlachetnych. Inspirowa艂a go natura, lecz nigdy nie si臋ga艂 po jej kontrowersyjne elementy. To jeden z najbardziej praktycznych mistrz贸w stylu secesyjnego, zawsze zwraca艂 uwag臋 na u偶ytkowy aspekt bi偶uterii. Co ciekawe, przy膰miony zosta艂 przez Rene Lalique, kt贸rego sam Vever uczy艂 sztuki jubilerskiej.

Kontynuuj podr贸偶 po 艣wiecie bi偶uterii i stylu z manzuko.com:

Najmniej artystyczna dusza ca艂ej rodziny z zami艂owaniem do nauki wszystkiego, co bardziej lub mniej potrzebne. Chaotyczna, g艂o艣na i niezaprzeczalnie gadatliwa. Uwielbia czyta膰 ksi膮偶ki, gra膰 w plansz贸wki i rozmawia膰 z lud藕mi, nie pogardzi te偶 okazyjnym 鈥瀝z膮dzeniem si臋". Obecnie studiuje medycyn臋 z nadziej膮 na zostanie neonatologiem. Pasj臋 do gotowania 艂膮czy z mi艂o艣ci膮 do dbania o bliskich. W niemal ka偶dej chwili 偶ycia ma przy sobie kubek lub butelk臋 z dowolnym rodzajem herbaty.

Leave a reply

Tw贸j adres email nie zostanie opublikowany. Pola, kt贸rych wype艂nienie jest wymagane, s膮 oznaczone symbolem *

Show Buttons
Hide Buttons